عصر آدینه

عصر آدینه

شباهت ها و تفاوت ها در نقش مایه های دینی در هنر اسلامی و هنر مسیحی(کاتولیک)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکترای رشته حکمت هنرهای دینی دانشگاه ادیان و مذاهب و هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پرند
2 استادیار مؤسسه عالی هنر و اندیشه اسلامی
3 دانشیار مؤسسه عالی هنر و اندیشه اسلامی( خیابان شهدا (صفائیه) کوچه 25 پلاک 27
چکیده
در گذشته در باره تاثیر الهیات بر هنر اسلامی و هنر مسیحی سخن گفته شده است اما این مساله کمتر مورد توجه بوده است که حتی شباهت‌ها و تفاوت‌ها در این دو سنت ابراهیمی نیز می‌تواند مبتنی بر الهیات و برساخت ذهنی هنرمندان مسلمان و مسیحی باشد. به طور مثال مسلمانان پس از فتح سرزمین‌های مسیحی، کلیسا را از بین نبردند- مثل کلیسا ایاصوفیه در استانبول و کلیسای یوحنای دمشق- و همچنین مسیحیان پس از فتح سرزمین‌های اسلامی مسجد را از بین نبردند مثل مسجد قرطبه در اسپانیا-  و یا اینکه مهمترین ایماژ و نقش‌مایه در سنت مسیحی در هنرهای تجسمی، صعود مسیح،‌ مصلوب شدن مسیح،‌ تصویر مریم مقدس، یوحنا و پولس قدیس است و مهمترین نقش‌مایه‌ ها در سنت اسلامی معراج پیامبر و نقش‌مایه‌هایی شیعی همچون امام حسین (ع)، امام علی (ع)، عید غدیر، امام رضا (ع) و یا غیبت حضرت ولی عصر(عج) است. در واقع به خاطر جایگاه تعالیم الهیاتی در ذهن و روان هنرمندان است که موجب شباهت میان این دو سنت شده است. همانطور که تفاوت‌ها در این دو سنت، وجه الهیاتی دارد. به طور مثال اگر مسلمانان به سمت هنرهای فیگوراتیو گرایش نداشتند به خاطر تاکید تعالیم اسلامی بر مساله توحید و شرک و گرایش به هنر تنزیهی است و یا اینکه مسیحیان به مجسمه‌سازی و هنر فیگورتیو گرایش داشتند، به خاطر عناصر الهیاتی همچون بحث تجسد مسیح و گرایش به هنر تشبیهی است.
کلیدواژه‌ها