1
دانشجوی کارشناسی ارشد رشته نقاشی دانشکده هنرهای تجسمی دانشگاه هنراصفهان، ایران
2
استادیار گروه معارف دانشگاه هنر اصفهان، ایران
3
دانشجوی دکتری رشته پژوهش هنر دانشکده پژوهشهای عالی هنر و کارآفرینی دانشگاه هنر اصفهان، ایران
چکیده
خوانش اساسی یک اثر هنری، زمانی که هیچگونه اطلاعات متمرکزی در مورد معنای پنهان آن در دسترس نباشد، مسئلهای است که میبایست به گونهای نظاممند و روشمند در جستوجوی حل آن برآمد. گذر از تصویر به معنا از روشهایی است که کارکرد و پیام اثرهنری مورد نظر را به صورت واضحتر بیان میکند. برخی از نسخههای تصویری فالنامه نیز به همین صورت میباشند. فالنامهها از با اهمیتترین نسخههای مربوط به دوره صفوی هستند که اکنون به صورت پراکنده در مجموعههای خارج از کشور نگهداری میشوند. یکی از نگارههای فالنامه که در مکتب نگارگری قزوین توسط فردی به نام محمد شکل گرفته شده است مربوط به امام زمان4 میباشد و در موزه توپقاپیسرای نگهداری میشود، این نگاره از لحاظ معنامندی از ساختاری چندلایه برخوردار است، به این ترتیب پرسشی که در این پژوهش مطرح میشود به این صورت است که، طبق کارکرد و پیامهای موجود در فالنامهها چه لایههای معنایی آشکار و پنهانی در نگاره مربوط به امام زمان4 در فالنامه طهماسبی برای انتقال به مخاطبان وجود دارد؟ در پژوهش حاضر تلاش بر این بوده است که با بهکارگیری روش توصیفی _ تحلیلی و همچنین گردآوری اطلاعات به صورت اسنادی، نگاره امام زمان4 در فالنامه طهماسبی مطابق با الگوی آیکونولوژی اروین پانوفسکی، خوانش و در سه مرحلۀ مرتبط با آن برای دستیابی به کاربرد و پیام موجود در اثر برای مخاطب تحلیل شود. در نتیجه میتوان اینگونه اذعان داشت که: در خوانش فالها تلاش بر آشکار کردن مفاهیم سعد و نحس امور آینده بوده است، که در نگاره امام زمان4 با تحلیل سه مرحلهای آیکونولوژی تصاویر، نشانهها و همچنین نوشتهها که شامل ابیات شعر فارسی به خط نستعلیق و آیات عربی قرآن کریم میشوند سعی در برداشت مفاهیم موجود شده است، که پیامهای برداشت شده از تصویر به عنوان یک نسخه تصویری از یک فال، به نوعی حامل پیام برقراری عدالت، مژدۀ امید و ریشهکنی ظلم و نا امیدیها برای مخاطبِ گیرنده فال میباشد.
شکری,حسن , ایزدی دهکردی,سیده مریم و جعفری دهکردی,ناهید . (1399). بررسی لایههای معنایی در نگاره مربوط به امام زمان در فالنامه طهماسبی مبتنی بر نظریه آیکونولوژی اروین پانوفسکی. عصر آدینه, 13(1), 129-150.
MLA
شکری,حسن , , ایزدی دهکردی,سیده مریم , و جعفری دهکردی,ناهید . "بررسی لایههای معنایی در نگاره مربوط به امام زمان در فالنامه طهماسبی مبتنی بر نظریه آیکونولوژی اروین پانوفسکی", عصر آدینه, 13, 1, 1399, 129-150.
HARVARD
شکری حسن, ایزدی دهکردی سیده مریم, جعفری دهکردی ناهید. (1399). 'بررسی لایههای معنایی در نگاره مربوط به امام زمان در فالنامه طهماسبی مبتنی بر نظریه آیکونولوژی اروین پانوفسکی', عصر آدینه, 13(1), pp. 129-150.
CHICAGO
حسن شکری, سیده مریم ایزدی دهکردی و ناهید جعفری دهکردی, "بررسی لایههای معنایی در نگاره مربوط به امام زمان در فالنامه طهماسبی مبتنی بر نظریه آیکونولوژی اروین پانوفسکی," عصر آدینه, 13 1 (1399): 129-150,
VANCOUVER
شکری حسن, ایزدی دهکردی سیده مریم, جعفری دهکردی ناهید. بررسی لایههای معنایی در نگاره مربوط به امام زمان در فالنامه طهماسبی مبتنی بر نظریه آیکونولوژی اروین پانوفسکی. آدینه. 1399;13(1):129-150.